NÖBETTEN DAKİKALAR ÖNCE UYARI VEREN YAPAY ZEKA DEVRİMİ

Bilim dünyası, epilepsi hastalarının yaşamını kökten değiştirebilecek tarihi bir adım attı. İskoçya’daki Glasgow Caledonian Üniversitesi’nden araştırmacılar, yapay zeka destekli ve türünün ilk örneği olan bir başlık geliştirerek, epilepsi nöbetlerini başlamadan önce öngörebilmeyi başardı.

Independent Türkçe’nin haberine göre, giyilebilir teknoloji olarak tasarlanan bu yenilikçi başlık, beyin dalgalarını (EEG) ve kalp fonksiyonlarını (EKG) analiz ederek yaklaşan nöbetleri tespit ediyor. Sistem, hastalara dakikalar öncesinden uyarı göndererek, onların güvenli bir ortama geçmesini ve olası yaralanmaların önlenmesini sağlıyor.

Projeye liderlik eden Profesör Hadi Larijani, cihazın epilepsi hastalarına büyük bir güven duygusu kazandırdığını vurguluyor. Larijani,
“Sadece birkaç dakikalık bir uyarı bile insanların hayatını değiştirebilir. Amacımız, hastalara ve ailelerine harekete geçecek zamanı kazandırmak ve daha bağımsız yaşamalarını sağlamak” ifadelerini kullanıyor.

Birleşik Krallık’ta yaklaşık 630 bin kişiyi etkileyen epilepsi, beynin farklı bölgelerine bağlı olarak yaklaşık 60 farklı nöbet türüne yol açabiliyor. Araştırmacılar, sistemi eğitmek için binlerce saatlik EEG ve EKG verisini kullandı. Yapay zeka, nöbet öncesinde ortaya çıkan elektriksel ve fizyolojik modelleri tanımayı öğrenerek, tehlike anında yüksek doğrulukla uyarı verebiliyor.

Geliştirilen sistemin yüzde 95’e varan doğruluk oranına sahip olduğu belirtilirken, algoritma aynı zamanda yaptığı tahminin güvenilirlik düzeyini de kullanıcıya bildiriyor. Prof. Larijani,
“Kısa bir uyarı bile yaralanmaları önleyip korkuyu azaltabilir” diyerek özellikle aileler için taşıdığı öneme dikkat çekiyor.

Araştırma ekibi, başlığın ilerleyen aşamalarda şapka gibi giyilebilen, hafif, kablosuz ve göze çarpmayan bir ürün olarak piyasaya sürülmesini hedefliyor. Nihai amaç ise çocukların da güvenle kullanabileceği bir tasarım ortaya koymak.

Projeye, Birleşik Krallık Araştırma ve İnovasyon Ajansı tarafından 9 milyon sterlinlik (yaklaşık 522 milyon TL) destek sağlandı. Ancak uzmanlar, tıbbi cihazlara yönelik yasal onay süreçleri nedeniyle ürünün yaygın kullanıma sunulmasının birkaç yılı bulabileceğini ifade ediyor.